E Mafai Ona Taofia le Avea o Bird?
O le faʻaaogaina o se vaega masani o le evolusione ma e tupu mo le tele o mafuaʻaga, ae o manu felelei e mafai ona avea ma vaega o le tausisia o le siosiomaga ma faia ni laasaga e faaitiitia ai le lamatiaga o le tele o manu felelei e le o tatau ona solo. A o suia lo tatou lalolagi ma e le o manu felelei uma e mafai ona suia faatasi ma ia, malamalama i mafuaʻaga o le faʻaumatia ma le auala e fesoasoani ai i manulele e foia na lamatiaga o se auala sili lea e faʻaleleia ai le ola o manulele aʻo le tele meaola e mou atu.
Aiseā e Leʻa ai Manuʻa
O manu felelei e faʻaumatia mo le tele o mafuaaga, e aofia ai:
- Faʻasolosolo ile nonofo i le atinaʻeina, faʻalavelave faʻafuaseʻi, suiga o le tau, ma isi.
- Manua o mea taumafa e ala i tauvaga mai isi ituaiga po o le leiloa o meaʻai
- Hunting ma poaching, faʻapea foʻi ma mea e osofaʻi ai manu ma le aoina o fuamoa
- Oona oona atonu e ono afaina pe ono faʻaleagaina ai le manuia o le faʻateleina
- Le lava le fetuunaiga o le tagata lava ia i tulaga fesuisuiaʻi, o suiga eseese, ma isi.
I nisi tulaga, o le leiloa o se ituaiga o manulele atoa e mafai ona le maalofia aua latou te matua maaleale i suiga vave e le mafai ona toe fesuiaʻi i le taimi e toe faʻaleleia ai, ae i isi tulaga suiga faigofie ma fesoasoani mai i le faʻamautuina o fuafuaga e mafai ona mafua ai le toe maua mai o tagata.
Faʻafefea ona Faʻaitiitia Faʻamatalaga Faʻamatalaga
E tele auala e mafai ai e manu felelei ona uia laasaga laiti e mafai ona fesoasoani e faʻaitiitia le lamatiaga o le faʻaumatia, ma o le tele o manulele latou te uia na laasaga, o le tele o le a oʻo mai le aʻafiaga ma o le tele o manu felelei o le a manuia.
- Malamalama i Meaola Faanoanoa : E tusa ma le 10,000 ituaiga o manulele i le lalolagi, e sili atu ma le 10 pasene ua faʻavasegaina faʻapitoa e lamatia pe lamatia. O le malamalama i le tele o manulele e lamatia ai le faʻaaogaina o le laasaga muamua e agai i le faʻaleleia o le auala e faʻaitiitia ai le lamatiaga o le faʻaumatiaga mo manulele e sili ona manaʻomia le fesoasoani ma le faasaoina.
- Lagolago Polokalama Faʻasaoina o Bird : O le lagolagoina o polokalame faasao ma galuega faatino o le vave vave lava lea e fesoasoani e faʻaitiitia ai le lamatiaga o le faʻaumatia o manu. O le tele o zoos ma avia e galulue faatasi ma polokalame faʻaleleia avega mo manulele lamatia, ma le asiasi i fale e fesoasoani e faʻatupe a latou galuega. O le faʻapipiʻiina o se faʻapotopotoga faʻapitoa e fesoasoani foi i le tausia o galuega, poʻo le faia o foaʻi i vaega o faʻasao, faʻalapotopotoga laveaʻa manu poʻo mea e faʻaleleia meaola e mafai ona aoga.
- Puipuia Nofoaga Manulele Eseese : O le tele o nofoaga e maua ai manu felelei, o le sili atu foi lea o le a mafai ona latou ola. O ituaiga uma o meaola vao e aoga tele, ma o le fatuina o se fale talimalo manu e mafai ona maua ai se nofoaga masani mo ituaiga o meaola. O isi auala e faʻasaoina ai nofoaga e aofia ai le asiasi atu i meaola faʻasao, faʻatau faʻatau pepa, fesoasoani i le matafaga poʻo le faamamaina o le vaitafe ma faʻamalosia le faʻaleleia o fanua i paka ma isi nofoaga faʻatoʻaga.
- Ia avea ma se Tagata Faigaluega e Tali Atu : O le mea muamua ma le sili, o tagata fai manu e mafai ona faaitiitia taimi lamatia e ala i le faamuamua o manulele i lo latou lava. O lona uiga o le mulimulitaʻia o amio lelei, e aofia ai le faʻataʻitaʻiga o ata manu , ma le manatu mamafa i isi ituaiga i taimi uma. Aloese mai soʻo se amioga e ono faʻafefe ai manulele, ma faia laasaga e saogalemu ai manulele. E aofia ai le fagafale ma le avea o se tagata e fai ma manu felelei , tausia o pusi paʻu i totonu ma faamautinoa o se fale nofofale e saogalemu ma talisapaia e pei o soʻo se sulufaiga tele.
- Faasoa Atu Lou Alofa i Birding : Faʻateleina tagata i manulele ma le taloina o se auala faʻapitoa e faʻaitiitia ai le lamatiaga o mea e tutupu i le lumanai, ona o le tele o tagata o loʻo aafia i le puipuia o manulele, o le sili atu ma sili atu ona lelei na puipuiga. Faʻapalepale i manu fou fou , auai i tausamiga o manu , faʻafeiloaʻi atu i tamaiti ma fai isi laasaga e faʻalauiloa ai manu e uiga i manulele ma lamatiaga latou te feagai.
- Faʻasalaga Faʻamatalaga Faʻataunuʻu i Biriki : E ui lava o le a tupuga mai i le natura natura i nisi o faʻaumatiaga o manu, o le aʻafiaga le lelei o faʻatau taufaʻamataʻu e le mafai ona faʻateleina. O mea e osofaʻi ai manuʻa, laina fagota , paloilo , malae vaʻalele, faʻafefe ma faʻamaonia aso malolo uma lava e ono lamatia ai manufelelei, ae o laasaga faigofie e mafai ona faia e le aufailotu e faʻaitiitia ai na aʻafiaga.
- Ola i Paleni ma le Fuafuaga : E le tatau ona auai tagata Birders i totonu o afioaga, avea ma vevela pe lafoai mea uma e fesoasoani e taofia ai le faʻaumatia o manulele (e ui lava e mafai, o na laasaga uma e mafai ona fesoasoani), ae toe faʻaleleia ma le faʻaeteete, faʻaitiitia le tulaga o le carbon carbon footprint ma ave isi laasaga e faʻasaoina ai punaoa faʻanatura o auala sili ia e faʻaitiitia ai le taufaamatau. O le avea ma se tagata lanu meamata e faigofie, ma e fesoasoani e tausia le saogalemu atoa o le siosiomaga mo manulele ma isi meaola.
O le a tupu pea lava mea
E oʻo lava i taumafaiga aupito sili, o le a faʻaleagaina pea nisi o manulele i le lumanaʻi. E le o lona uiga e le aoga le taimi poʻo faʻafitauli e fesoasoani e faʻaitiitia ai na aʻafiaga, ma o suiga uma lava e faia e manu felelei ma isi meaola e fiafia i ai, o le a aoga i le tele o ituaiga meaola ma faʻasaoina meaola eseese o la tatou paneta mo le tele o augatupulaga a sau.
Photo - Pasese Pasese (Fale Faʻatagata) © Eden, Janine ma Jim