Faʻamatalaga:
(adjective) O le vaitaimi o colonial o loʻo faamatalaina ai ituaiga o manu felelei ma faʻafeiloaʻi lata ane o se kulupu, e masani ona faʻasoa amioga faʻale-tagata mo le manuia o le kulupu atoa, e aofia ai tagata matutua ma moa. O le telē o le kolone e mafai ona fesuisuiai mai i nai paʻu faʻaleleia i le fia selau po o le afe o manulele e faalagolago ile ituaiga ma le maua o punaoa.
Faʻaaliga:
coh-LOHN-eee-uma
(faʻataʻitaʻiga ma sauniga faʻavae, matrimonial ma faʻamaoniga)
E uiga i Nofoaga Faʻasaʻo
E ui o le tele o manulele e vavalalata ma faʻalilolilo pe a faʻafefe ina ia puipuia a latou fanau, o manulele colonial e naʻo le faʻafeagai. Atonu e iai le fiaselau po o le afe o nusipepa i totonu o se eria, ma o ituaiga eseese o manulele e mafai ona faʻafefe i totonu o ni nai futu pe oʻo foʻi i nai inisi o le isi. Le sili atu le lelei o le lauʻeleʻele - faʻatasi ai ma nofoaga talafeagai o faamoega ma le tele o meaʻai - o le tele o manulele o le a faʻaaogaina. I le tele o tulaga, o le faʻaulufaleina o nuʻu e na o se ituaiga e tasi, e ui lava o isi ituaiga o manulele e mafai ona faʻafefe i se mea e latalata ane pe o loʻo i luga o pitonuu e faʻaaoga ai le lelei o fefaʻatauaʻiga.
O nofoaga aupito sili ona lauiloa o le nuʻu e masani lava o mea e le mafai ona maua i tagata taufaaleaga ma isi tagata faʻalavelave. O motu lafotu papaʻe, o mauga maualuluga ma tetele laʻau i nofoaga taalaelae e masani ona lauiloa nofoaga mo manulele colonial. O manulele lava e tasi e mafai ona toe foi atu i na nofoaga e tafao ai mo le tele o tausaga, e oo lava i le toe faʻaaogaina o nesa poʻo mea e teu ai meaʻai i tausaga taʻitasi.
E mafai ona telefoni le tele o malo ma faʻapipiʻi i le malosi o le faʻataʻitaʻiga o tagata matutua, faʻamalosagaina o moa, faʻafefe o manu ma faʻafefea masani o manu felelei. O le tele o fulufulu, fulufulu ma fusi otaota e mafai ona vave faʻaleleia, ma o nisi ituaiga manu, e pei o le tele o penguins , o le a faʻaaogaina lena mea mo le lumanaʻi.
Faatasi ai ma le toatele o manulele i le tasi nofoaga, atonu e foliga mai e le mafai e manu felelei ona iloa a latou paaga po o moa. O tagata matutua i le kolone e masani ona iloa o latou lava nifo ma talavou e ala i ata faʻalelei ma ata manino.
Faʻamanuiaga o le Nesting Colonial
O le faʻauluuluga o loʻo i ai le tele o faʻamanuiaga mo manufelelei o manulele ma a latou moa, e aofia ai:
- Saogalēmū i fuainumera pei o se kolone sili atu e tele atu manulele matutua e puipuia mai tagata faʻatauvalea poʻo le teuina o se vaʻavaʻai mo mea matautia taufaʻatau ma faʻavevela le faʻamalo i le taimi lava lena
- Faʻasoaina o tiute faʻatua mo le tuputupu aʻe o moa, e aofia ai le faʻapotopotoina o meaʻai, siakiina o moa poʻo le fefaʻasoaaʻiina o mea faʻapipiʻi poʻo le faʻaaogaina o tiute pe a manaʻomia
- Faʻafaigofie avanoa e suʻe ai le paaga o le ulugalii pe a tupu se teteʻa manu poʻo se paaga maliu ina ia le mafai ona leiloa pe faʻaumatia le vaitau o tafaoga
- O avanoa sili atu mo le ola o fanau e pei o tagata taufaasese e mafai ona faamalieina i le tele o moa po o isi meaola, o le mea lea e saogalemu ai moa o totoe
Faʻafitauli i Nuna o Kolone
I le taimi lava e tasi, o le puleʻaga faʻapitoa foi ei ai ni faʻafitauli, o nisi o ia mea e mafai ona matua faʻamaʻatia. O faʻafitauli faʻapitoa i totonu o nuʻu e aofia ai:
- Faʻaiʻuga o meaʻai i le lotoifale, e faigata ai i manulele ona suʻe ni meaʻai e fafagaina a latou fanau pe afai o manu felelei e fafagaina i le taimi e tasi
- O le numera o manulele i se faʻatoʻaga o loʻo faʻamalosia ai le tele o tagata taufaaleaga, e mafua ai le maualuga o le tauvaga ma se faʻalavelave faʻafuaseʻi o osofaiga
- O se faʻamaʻi pipisi po o se parasite e mafai ona vave salalau i totonu o le kolone, lea e mafai ona avea ma faafitauli tele i tamaiti vaivai
- O se faʻalavelave faʻanatura e mafai vave ona faʻataunuʻuina le aofaʻi o le faʻateleina o le faitau aofaʻi ma faʻaleagaina nofoaga o loʻo i ai nofoaga e fausia mo augatupulaga
E ui lava ina ogaoga nei faafitauli, ae sili atu ona afaina pe a lamatia pe lamatia se ituaiga colonial. I nei tulaga ogaoga, o se tasi o mea leaga na tupu e ono aʻafia ai ituaiga uma o ituaiga, ma e ono tele tausaga mo le faʻaleleia o le faitau aofaʻi o tagata e toe faʻaleleia i ona tulaga muamua. O nai tausaga o faigata e mafai ona solo ese ai se nofoaga e taofiofia ai e pei ona leai ni manulele fou e mafai ona matutua e amata faʻafefe i latou lava.
Faleoloa o Manulele
O manulele e sili ona fiafia i tausaga taʻitasi e masani lava o faila o le colonial, e aofia ai herons, egrets, flamingos, albatrosses, penguins, cormorants ma folo. O ituaiga o meaola e pei o oropendulas ma weaverbirds o colonial foi, e pei o le tele o fagaloa ma vaʻalele. I le aotelega, e sili atu ma le 10 pasene o ituaiga manulele o le lalolagi, po o le tusa ma le 1,000-1,300 ituaiga manu eseese, ua taʻua o le colonial.
Birders, tagata faʻatagata o le natura, tagata suesue i meaola manu ma ornithologists e mafai ona faatulaga ni malaga faʻapitoa i nei kolone e suʻesuʻe pe matauina ai manulele. Ole tele o faatoʻaga mo manu felelei ua puipuia mai faʻalavelave faʻafuaseʻi o tagata, e ui lava o suʻesuʻega vavalalata poʻo asiasiga e vaʻavaʻaia e mafai ona faʻatagaina i faʻatagaga talafeagai.
E Taʻua foi E Pei:
Birlon Colony (noun), Nesting Colony (noun), Faʻauluuluga o le kolisi (igoa), Rookery (nomina)