Ulmus Americana Ao lei osofaia
Bruce Carley, i lana tusiga i le faasaoina o laau Amerika mai i le faamai o Dutch elm, o loo atagia ai se ata matagofie o Main Street USA i le afa muamua o le 20 seneturi. O se auala e masani lava ona tuufaatasia ma nei tamalii mamalu, lea na tatalaina ai la latou lala o le tagi Rapunzel-e pei o luga o ulu o tagata pasese, e ala i le paolo i aoauli vevela. Sa leai se isi laau e pei oi latou:
"O le vavalalata o lala o laau matagofie na ufiufi magaala na alu aʻe i totonu o se pitonuʻu maualuga ma se matagofie matagofie, ... e salalau agai i luga i le maualuga e sili atu i le 100 futu ...." [Bruce Carley]
O le faʻamaʻi o Dutch elm ( Ceratocystis ulmi ) na suia uma na mea. O le faʻamaʻi o Dutch elm o se mea malie e tupu aʻe i le suamalie o elms. Na muamua feiloai i le galu i le 1921 i Netherlands. I le aluga o nai tausaga na sosoo ai, na iloa ai o le a osofaʻi atu i totonu o le ogatotonu ma le itu i saute o Europa.
Talafaasolopito o Dutch Elm Disease: The Demise of Amerika Elm Tree
Amerika elm ( Ulmus americana ) e sili ona faigofie i mea uma i le faʻamaʻi o Dutch elm. O laau Elemeri Amerika e lauiloa foi o le vai, elmas elms, elms white, poo Florida elms. E maua laau Amerika i le itu i sasae ma Central North America. O latou laasaga e oʻo atu i le itu i saute o Nords Texas ma Florida.
Cleveland, Ohaio na molimauina le mataupu muamua o le maʻi Dutch elm i le Iunaite Setete i le 1930. E foliga mai, na taunuu mai lenei tagata lemu i se uta o ogalaau mai Farani. O le faʻamaʻi mai o le Dutch elm faʻasalalau sasaʻe; i totonu o le lua tausaga, o Amerika elm laau i New Jersey na pauu atu i le gaogao matautia.
O le maʻi Dutch Dutch na "fasiotia 77 miliona laau i le 1970," na tusia ai e Phil McCombs i se 2001 Washington Post tala lea e amata i lenei faʻamatalaga mataʻina o le auala na faʻasolosolo ai e Amerika Amerika le auala tele o le taulaga:
"I se tasi taimi i Amerika, o le tele o katatralia o le eliesa na fausia ai auala o nuu ma aai mai Atelani i Rockies, ma lafoina ai se malulu malulu i luga o le vevesi o le olaga."
Aiseā ua Faʻateleina Ai le Faʻamaumau o le Dutch Elm Disease i American Elm Tree
Mo le toʻafilemu uma na tuʻuina atu, o lenei aganuu faʻapitoa na avea ma tasi o tagata solitulafono i le pau o Amerika elm. O le anufe matautia, e fesuisuiaʻi, e mafai ona salalau i lalo mai lalo o aʻa o se tasi ua afaina i aʻa o se tasi e lata ane. O le mea lenei na tupu ina ua faʻapipiʻi faatasi aʻa o Amerika elm i latalata ane, e fesoʻotaʻi faʻatasi ai olaga o mea e lua ni vaega eseese.
O le paʻu o le tasi ua avea ma mea na faaleagaina ai le isi. O le monoculture ma lona aʻafiaga o aʻafiaga o aʻafiaga o lona uiga e mafai ona pasi mai le afu o le siama mai se tasi o Amerika elm laau i le isi i se faasologa o le filifili e fuafua ai se laina atoa i luga o se auala.
O le totoina o Amerika elm laau en masse e le o le tagata solitulafono, e ui lava. O le microscopic spores o le namu e maua mai i tagata mamai i faʻataʻitaʻiga ola maloloina e ala i ituaiga e lua o galu i lalo o le paʻu. O le tasi o se paʻu paʻu Europa ( Scolytus multistriatus ), o se oloa na muamua atu i luma o le Dutch elm maʻi lava ia. O le isi fasi vao o se paʻu o le paʻu o le tino, Hylurgopinus rufipes . O faʻamatalaga o nei tagata uma e toʻalua o loʻo aʻafia i le faʻamaʻi o Dutch elm e mafai ona maua i le nofoaga o loʻo faʻapipiʻi ai le Setete o Utah, faʻapea foʻi ma faʻamatalaga faaopoopo e uiga i le maʻi Dutch elm.
O le a le Faʻaluluina o Toto e mafai Ona Fai e Fesoasoani
Faʻafetai i le faʻaogaina o le gaosiga o le fatu laau, Alden Townsend, o le fomaʻi mo Ulmus americana ua lelei nei. I le faaiuga o le 1990, e tusa ma le 25 tausaga o galuega ma U. Amerika Amerika na tupuga mai i le taimi na faasilasilaina ai ua faamanuiaina le aai a Townsend i ni faafitauli fou se lua: o le American elm tree clones resistant to the Dutch elm disease became reality.
Igoa U. Americana "Valley Forge" ma le U. Americana "New Harmony," O kolisi a Townsend ua i ai nei i luga o le maketi. O loʻo faʻaauau pea le faʻaogaina o le gaosiga o faʻatoʻaga o laau i le faʻamoemoe o le atinaʻeina o Amerika fou lea o le a sili atu ona aʻafia i le faʻamaʻi o Dutch elm.
Mo le taimi nei, afai e te le mafai ona faʻatau se tasi o nei tui o Amerika Amerika, pe afai o loʻo e taumafai e teu se laau ua leva ona faʻatutuina, mulimuli i nei taʻiala:
- Ua maliu le Prune po o lala ua paʻu mai American elms, mai le tautoulu i le taumalulu. O lenei faʻatinoga, e taʻua o le mimiti , e sili ona taulimaina e tagata tomai faapitoa.
- Aloese mai le teuteuina o Amerika mai ia Aperila ia Aokuso. O le manulele o le elm e tosina atu i le vaeluaina o le elm ma e sili ona malosi i le vaitau lenei.
- Faʻaauau le suʻesuʻe mo faailoga o le faʻamaʻi o Dutch elm. Lea o siama Amerika faamai o le a vevela i le taumafanafana. O le a muamua ona lanu samasama, ona fai ai lea, ma iu ai ina enaena. O faailoga e masani lava ona aliali mai i palealii o Amerika elms.
- Afai e aliali mai faailoga, tuʻu faʻamaonia faʻamaʻi Amerika. I nofoaga i tua, e mafai ona susunu. I totonu o taulaga, ave i latou i se nofoaga tuʻuina atu.
Manatua o le American elms e manatu o se tasi o laau sili ona leaga e totō mo tagata e maua ai le maʻi. Mo i latou e le o faʻamaʻiina, o loʻo faia e Amerika Amerika ni togavao matagofie. O faʻamalosi Amerika e malulu malulu i le eria 3.
O le a le naʻo tagata e manumalo pe afai o le faʻatoʻaga muamua o le Amerika Amerika e toe faʻaleleia e ala i le tuiina o laau. Mo le Baltimore orioles, o Amerika Amerika sa masani ona avea ma laau e sili ona fiafia i ai. O le tama tane o se tasi o manulele aupito sili ona mataʻutia o le natura, faatasi ai ma le tagiauʻeina o lanu moli na pasia e le fulu uila. O le Baltimore orioles e sili ona fiafia i Amerika mo le faʻaoʻoina ona o le masaniga o le paʻu o lala laau. O nesti o Orioles o loʻo tautau mai pito pito i tua o paʻu o Amerika e toetoe lava a le mafai e tagata faimalaga ona maua.
Na taʻu mai e Bruce Carley ia i tatou pe na faapefea e fale o Portland, Maine ma New Haven, Connecticut ona i ai i le fale i le tele o tagata Amerika e maua ai e le lotoifale ia suafa, "Aai o Elms," ao leʻi amataina upu, . Ae faafetai i le totoina o tui, o le a sili atu le lelei i le taimi nei ona o le a faamamaluina e tagata i se aso lou nuu faatasi ai ma le tala, "Aai o Elms." E mafai ona toe faʻafouina atigi pusa laau "Elm Street, ISA."